Özel Gereksinim Nedir?
İlk olarak özel gereksinimin ne olduğuna değinelim. Özel gereksinim; kısıtlılığı olan çocuğun toplumsal hayata eşit bir şekilde dahil olabilmesi için sosyal, eğitsel, psikolojik ve sağlık ihtiyaçlarını ifade etmek için kullanılır. Bu bireyler için eğitim, rehabilitasyon, sağlık, cihaz, ortez, protez, çevre düzenlemesi ve diğer ekonomik ve sosyal hak ve hizmetlere gereksinim vardır.
Özel Gereksinimli Çocuk Kimdir?
Çeşitli sebeplerle bireysel özellikleri ve eğitim yeterlilikleri açısından yaşıtlarından beklenilen düzeyden anlamlı farklılık gösteren çocuklardır.
Özel Gereksinim Nasıl Oluşur?
Özel gereksinim; doğum öncesi, doğum sırası veya doğum sonrasında meydana gelen beyin hasarları sebep olmaktadır. Beyin hasarı, kas-sinir sistemi bozukluklarına bağlı motor becerilerde yetersizliğe sebep olmaktadır. Bu yetersizlikler de ortaya ”Özel Eğitim” kavramını çıkarmaktadır.
Özel Eğitim Nedir?
Bu çocukların sosyal ve eğitim ihtiyaçlarını karşılamak için verilen eğitimdir. Özel olarak yetiştirilen personel, geliştirilen eğitim programları ve yöntemleri uygulanmaktadır. Bu çocukların tüm gelişim alanlarındaki özelliklerine, akademik disiplin alanlarındaki yeterliliklerine dayalı olarak uygun ortamlarda sürdürülmektedir.
Özel Gereksinimli Çocuklar Kaç Gruba Ayrılır?
Zihinsel yetersizliği olan çocuklar, işitme yetersizliği olan çocuklar, görme yetersizliği olan çocuklar, ortopedik yetersizliği olan çocuklar, otistik çocuklar, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklar, dil ve konuşma bozukluğu olan çocuklar, özel öğrenme güçlüğü olan çocuklar, duygusal ve davranış bozukluğu olan çocuklar, serebral palsili çocuklar, üstün yetenekli çocuklar, süreğen hastalığı olan çocuklar olarak sınıflandırılır.
Zihinsel Yetersizliği Olan Çocuklar:
18 yaşından önce ortaya çıkan zihinsel işlevler bakımından özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duyan çocukları tanımlamaktadır. Kavramsal, sosyal ve pratik uyum becerilerinde sınırlılıkları ve eksiklikleri bulunmaktadır. Hafif düzeyde yetersizliği olan bireyler, özel eğitim ve destek hizmetlerine sınırlı düzeyde ihtiyaç duymaktadır. Ağır düzeyde yetersizliği olan bireyler ise öz bakım, günlük yaşam ve ve temel akademik becerileri kazanamadığı için yaşam boyu bakım ve gözetime ihtiyaç duyabilirler.
İşitme Yetersizliği Olan Çocuklar:
İşitme yetersizliği olan çocuklar, işitme duyusunun kısmen ya da tamamen kaybından kaynaklı konuşmayı edinmede dili kullanma ve iletişimde yaşadıkları zorluklar sebebiyle özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duyarlar.
Görme Yetersizliği Olan Çocuklar:
Görme yetersizliği olan çocuklar, görme yetisinin kısmen veya tamamen kaybından kaynaklı özel eğitim ve destek hizmetine ihtiyaç duyabilirler.
Ortopedik Yetersizliği Olan Çocuklar:
Ortopedik yetersizliği olan çocuklar; çeşitli kazalar, hastalıklar ve genetik sorunlar nedeniyle kas, iskelet ve eklemlerin işlevlerini yerine getirememesi sonucunda ortaya çıkan hareket ile ilgili yetersizlikler sebebiyle özel eğitim ve destek eğitim hizmetine ihtiyacı duymaktadırlar.
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Olan Çocuklar:
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklar; yaşına ve gelişim dönemine uygun olmayan dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik, dürtüsellik belirtilerini en az iki ortamda ve 6 ay süreyle gösteren çocuklardır. Bu özellikler, 7 yaşından önce ortaya çıkmaktadır. Bu özelliklere sahip çocuklarda özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duymaktadır.
Dil ve Konuşma Güçlüğü Olan Çocuklar:
Dil konuşma güçlüğü olan çocukla, dili kullanma, konuşmayı kazanma ve iletişimdeki bozukluk sebebiyle özel eğitim ve destek hizmetine ihtiyaç duymaktadırlar.
Özgül Öğrenme Güçlüğü Yaşayan Çocuklar:
Özgül öğrenme güçlüğü olan bu çocuklar dili yazılı veya sözlü anlamak ve kullanabilmek için gerekli olan bilgi alma süreçlerinin birinde veya birkaçının ortaya çıkan ve dinleme, konuşma, okuma, yazma, heceleme, dikkat yoğunlaştırma veya matematiksel işlemleri yapmada yaşadıkları güçlük sebebiyle özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duymaktadırlar.
Otistik Çocuklar:
Otizm spektrum bozukluğu, doğuştan gelen veya hayatın ilk yıllarında ortaya çıkan karmaşık bir nöro-gelişimsel farklılıktır. Otizmin, beynin yapısını veya işleyişini etkileyen bazı sinir sistemi problemlerinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Sosyal etkileşim, sözel ve sözel olmayan iletişim, ilgi ve etkinliklerdeki sınırlılıkları erken dönemde ortaya çıkmaktadır. Bu özellikleri sebebiyle özel eğitim ile destek eğitim hizmetine ihtiyaç duymaktadırlar.
Serebral Palsili Çocuklar:
Doğum öncesi, doğum sırası ya da doğum sonrasında meydana gelen beyin hasalarından kaynaklanır. Kas, sinir sistemi bozukluklarına bağlı motor becerilerde yetersizlik sebebiyle özel eğitim destek hizmetlerine ihtiyaç duymaktadırlar.
Üstün Yetenekli Çocuklar:
Yaşıtlarına göre yüksek düzeyde performans gösteren çocuklardır. Yaratıcılık, zeka, spor ,sanat, liderlik kapasitesi, özel akademik alanlardan birinde veya birkaçında çok iyidirler. Yüksek performansları nedeniyle yaşıtları ile uyum problemleri yaşayabilmektedirler. Bu sebeple özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duymaktadırlar.
Süreğen Hastalığı Olan Çocuklar:
Bu çocuklar, sürekli veya uzun süreli tedavi ve bakım gerektiren hastalığa sahiptirler. Bundan dolayı da özel eğitim ve destek eğitim hizmetine ihtiyaç duyan çocuklardır.
Duygusal ve Davranış Bozukluğu Olan Çocuklar:
Bu davranışlar çocuğu ve aileyi olumsuz etkilemektedir. Diğer insanların temel haklarının çiğnendiği çocuğun yaşına uygun toplumsal kuralların hiçe sayıldığı davranışlardır. Çeşitli ruhsal ve bedensel sebeplerden kaynaklı çocuğun iç çatışmalarını dışarı yansıtması sonucu ortaya çıkan problemlerdir. İnsan ya da hayvanlara karşı agresyon, öfke tepkisiyle kendini gösterir. Bu çocuklarda özel eğitim ve destek hizmetlerine ihtiyaç duymaktadır. Detaylı bilgi için bizimle iletişime geçin.